Een Wiki is, volgens Wikipedia, een "webtoepassing waarmee webdocumenten gezamenlijk kunnen worden bewerkt." De term komt uit het Hawaïaans (wiki wiki) en betekent snel, vlug en beweeglijk. Het is dus bedoeld als een snelle manier om gezamenlijk teksten te maken en aan te passen door aanvullingen en verbeteringen te plaatsen, om zo tot kennisdeling en – vermeerdering te komen.

In de praktijk is die 'gezamenlijkheid' ook gelijk het grote struikelblok; het staat of valt met de bereidheid van iedereen om zijn of haar teksten aan te leveren en mee te denken met de anderen. Bv. een congresverslag kan heel goed als wiki worden samengesteld, maar dan moeten alle sprekers wel de moeite nemen hun teksten "in de wiki te hangen." Vaak blijkt dat in de praktijk er maar enkele mensen de wiki vullen en bijhouden. Een mooi voorbeeld daarvan is de Openbare Bibliotheek Deventer: die heeft echt een prachtige wiki met heel veel informatie, maar als je gaat kijken wie er zoal aan meewerkt, blijkt dat toch eigenlijk maar één persoon te zijn, waarschijnlijk de betrokken bibliotheekmedewerkster.

De moeder aller wiki’s en het grote succesverhaal is natuurlijk Wikipedia: een encyclopedie in heel veel talen gemaakt door duizenden mensen. Men is lang wat wantrouwig tegenover Wikipedia gebleven: klopt het wel allemaal wat er in staat, wie controleert dat, is de informatie niet heel oppervlakkig, etc. Deze discussie loopt nog steeds, maar Wikipedia kan zich inmiddels in omvang en scope ruimschoots meten met gerenommeerde encyclopedieën.

Wikipedia bestaat in allerlei talen; de Nederlandse versie is géén vertaling van de Engelse, hoewel er wel vaak artikelen van de ene in de andere taal vertaald worden. Als je Wikipedia in diverse talen wilt doorzoeken kan je het makkelijkst via Google zoeken. Tik dan je zoekwoord in met daarbij wikipedia. Dus bv. “niod wikipedia”. Dan krijg je zowel de Nederlandse als de Engelse.

Iedereen kan meewerken aan Wikipedia. Dat is ook juist de bedoeling; Wikipedia is 'community-based', d.w.z. de inhoud wordt samengesteld door de community, de maatschappij. Iedereen die wil, kan daartoe behoren. Er is geen centrale redactie van Wikipedia, alleen zg. moderatoren. Dat zijn geregistreerde gebruikers die wat meer bevoegdheden hebben dan gewone stervelingen, bv. om vandalisme op Wikipedia tegen te gaan. Er zijn momenteel 65 moderatoren in Nederland. Op de Engelstalige Wikipedia zijn dat er ruim 1700. De moderatoren worden aangesteld door de ‘bureaucraten’ (in Nederland momenteel 6): dat zijn zeg maar de opper-moderatoren. De bureaucraten worden weer gekozen door de moderatoren.

Maar je hoeft dus niet door een ballotagecommissie of ingewikkelde inlogprocedures om aan Wikipedia mee te doen. Om iets aan een artikel te bewerken of toe te voegen hoef je je ook helemaal niet te registreren, maar het kan wel. Als je je niet registreert ben je alleen bekend onder je IP-adres, en anders kan je een gebruikersnaam instellen. Om een bestaand artikel te bewerken hoef je alleen maar op de button Bewerken (rechts boven de tekst) te klikken en je kan aan de gang.

Je kan bestaande artikelen bewerken of aanvullen, maar je kan ook nieuwe artikelen toevoegen. Zo is er onlangs door Petra een artikel over Jolande Withuis op Wikipedia gezet. Dat was voor ons gelijk een demonstratie hoe intensief er aan Wikipedia wordt gewerkt: binnen een paar dagen waren er al een stuk of 10 wijzigingen en aanvullingen gemaakt. Als je dus iets op Wikipedia zet moet je zelf in de gaten houden wat er mee gebeurt (Webcare!) De redactiegeschiedenis van artikelen blijft bewaard, zodat je altijd kan zien wat er door wie is gedaan. Werkwijze: je zoekt op een bepaald onderwerp. Als dat er nog niet in staat krijg je de melding "er bestaat nog geen artikel over xxxx". Dan klik je op het woord xxxx en je belandt gelijk in een invoerscherm.

Er worden ook wel artikelen verwijderd. Als een moderator een artikel voordraagt ter verwijdering blijft het er nog ongeveer 2 weken op staan (met de mededeling: "deze pagina is genomineerd voor verwijdering", of "past dit onderwerp in Wikipedia?"), zodat de maker het artikel eventueel nog kan aanpassen. Redenen voor verwijdering zijn bv. dat het artikel "niet encyclopedisch" of reclame is, of het auteursrecht schendt. Soms wordt een pagina ogenblikkelijk verwijderd, bv. als de inhoud beledigend is.

De bewerkingsgeschiedenis van een artikel kan je bekijken door op het artikel op de button “geschiedenis” te klikken. Dan zie je wie er wat gedaan heeft en je kunt versies met elkaar vergelijken. Ook kan je zien wat een bepaalde gebruiker (vaak dus alleen bekend onder IP-adres) in het verleden heeft gedaan.